Kereste Hesaplama (m³ ve Tutar)

Kereste m³ nasıl hesaplanır?

Kereste, kesiti dikdörtgen olan ahşap parçalar halinde satılır ve fiyatı çoğunlukla metreküp (m³) üzerinden verilir. Bir parçanın hacmi, eni, kalınlığı ve boyunun çarpımıdır. Piyasada en ve kalınlık santimetre, boy metre olarak söylendiği için hesap yapmadan önce santimetreleri metreye çevirmek gerekir: 10 cm = 0,10 m, 5 cm = 0,05 m.

Bir parçanın hacmi = (en ÷ 100) × (kalınlık ÷ 100) × boy
Toplam m³ = bir parçanın hacmi × adet
1 m³'teki adet = 1 ÷ bir parçanın hacmi

Örnek: 5×10 kadron

4 metre boyunda 5×10 cm bir kadronun hacmi 0,05 × 0,10 × 4 = 0,02 m³'tür. Bu durumda 1 m³'te 1 ÷ 0,02 = 50 adet kadron vardır. 50 adet sipariş verdiğinizde toplam hacim 1 m³ olur. Kerestecinin m³ fiyatı 15.000 ₺ ise toplam tutar 15.000 ₺, bir kadronun fiyatı 300 ₺ eder. Aynı şekilde 2,5×25 cm, 4 m boyundaki kalıp tahtası 0,025 m³'tür; 1 m³'te 40 adet bulunur.

Yaygın kereste ölçüleri

• Kadron: 5×10, 7×7, 10×10 cm kesitli; kalıp altı taşıyıcı, çatı ve iskelet işlerinde kullanılır.
• Kalıp tahtası: 2,5 cm kalınlıkta, 15–30 cm eninde; kolon, kiriş ve perde kalıplarında yüzey malzemesi olarak kullanılır.
• Kalas: 5 cm kalınlıkta, 20–30 cm eninde; iskele basamağı, geçit ve ağır taşıyıcı olarak tercih edilir.
• Lata: 2×4, 3×5 cm gibi ince kesitler; çatı kaplama altı ve doğrama işlerinde kullanılır.

Boylar genellikle 3, 4 ve 4,5 metredir. Ölçüler kerestecinin kesim makinesine göre birkaç milimetre farklı olabilir; hassas işlerde rendelenmiş (planyalı) ölçü ile kaba ölçü arasındaki farka dikkat edin.

Fiyat karşılaştırırken nelere dikkat etmeli?

Bazı satıcılar fiyatı m³ yerine adet veya metre üzerinden verir. Araç, girdiğiniz m³ fiyatından adet fiyatını da hesapladığı için iki farklı teklifi aynı birime çevirip karşılaştırabilirsiniz. Fiyatı etkileyen başlıca etkenler şunlardır:

• Ağaç türü: Çam, ladin (köknar), kayın ve meşe farklı fiyatlanır. Kalıp işlerinde genellikle çam veya ladin kullanılır.
• Kalite sınıfı: Budak sayısı, çatlak ve eğrilik kalite sınıfını belirler. Birinci sınıf kereste, ikinci ve üçüncü sınıfa göre daha pahalıdır.
• Kurutma: Fırınlanmış (kurutulmuş) kereste, yaş keresteye göre daha az çalışır ve marangozlukta tercih edilir.
• Emprenye: Dış ortamda kullanılacak kereste için emprenye işlemi ek maliyet getirir.

Kalıp işleri için kereste ihtiyacı

Betonarme kalıbında kereste miktarı kalıp alanına bağlıdır. Kalıp alanını ve gerekli plywood plaka sayısını kalıp hesaplama aracıyla bulabilir, kadron ve tahta için çıkan m³'ü bu araçla adetlere çevirebilirsiniz. Kalıp kerestesi birkaç kez kullanılabildiği için her dökümde yeniden satın alınmaz; ancak her kullanımda bir miktar fire oluşur.

Hesap sonuçları geometrik hacme dayanır ve bilgilendirme amaçlıdır. Satın almadan önce satıcının ölçü toleransını, fiyatın KDV durumunu ve nakliye koşullarını teyit edin.

Kereste siparişi verirken kontrol listesi

• Ölçüleri en × kalınlık × boy sırasıyla ve aynı birimle yazın; “5×10” ile “10×5” aynı kesittir.
• Toplam m³'ü ve adet sayısını birlikte sorun. Satıcı m³ üzerinden fiyat verdiyse adet sayısının sizin hesabınızla örtüştüğünü kontrol edin.
• Boyları işinize göre seçin: 4 m'lik kadronu 3 m'lik parçalara bölmek 1 m'lik artık bırakır. Kesim planı yapmak fireyi azaltır.
• Teslim alırken rutubet, çatlak ve eğrilik kontrolü yapın. Yaş kereste kurudukça boyut kaybeder.

Kereste hacmi, ağırlık tahmini için de kullanılabilir. Kuru çam kerestenin yoğunluğu yaklaşık 500 kg/m³, yaş keresteninki ise 700–800 kg/m³'tür; nakliye planlarken bu değerler kabaca fikir verir.

Sıkça sorulan sorular