Gecikme Zammı ve Gecikme Faizi Hesaplama 2026

Gecikme zammı nedir, nasıl hesaplanır?

Gecikme zammı, vadesinde ödenmeyen vergi, SGK primi, idari para cezası gibi amme alacaklarına 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51. maddesine göre uygulanan ek tutardır. Vadenin bitiminden itibaren her ay için ayrı ayrı belirlenen oranda işler; ay kesirleri için günlük olarak hesaplanır. Günlük oran, aylık oranın 30'a bölünmesiyle bulunur. Gecikme zammı basit usulde hesaplanır, yani zamma zam yürütülmez.

Tam aylar: Tutar × aylık oran × ay sayısı
Ay kesri: Tutar × (aylık oran ÷ 30) × gün sayısı

2026 gecikme zammı oranı: aylık %3,7

13 Kasım 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 10556 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile gecikme zammı oranı her ay için %3,7 olarak belirlendi. Bu karardan önce 21 Mayıs 2024'ten itibaren %4,5, 14 Kasım 2023'ten itibaren %3,5 uygulanıyordu. Oran değiştiğinde GİB'in açıkladığı kurala göre, aylık esasa göre hesaplanan bir aylık süre içinde değişiklik olursa o ayın tamamına eski oran uygulanır; ay kesirlerinde ise kararın yürürlüğe girdiği gün ve sonrası için yeni oran kullanılır. Araç, geçmiş tarihli borçlarda her ayı kendi dönemindeki oranla hesaplar.

Gecikme faizi (VUK 112) ile farkı

Gecikme faizi, Vergi Usul Kanunu'nun 112. maddesine göre ikmalen, re'sen veya idarece tarh edilen vergilerde, verginin normal vadesinden tarhiyatın tahakkukuna kadar geçen süre için uygulanır. Oranı gecikme zammıyla aynıdır (%3,7); ancak ay kesirleri dikkate alınmaz, yalnızca tam aylar hesaplanır. Pişmanlıkla verilen beyannamelerde uygulanan pişmanlık zammı da aynı oranla hesaplanır.

Yasal faiz ve ticari (avans) faiz

Özel hukuk borçlarında sözleşmede faiz kararlaştırılmamışsa 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun uygulanır:

• Yasal faiz: 1 Haziran 2024–30 Temmuz 2026 arasında yıllık %24 idi. 7589 sayılı Kanun ile 31 Temmuz 2026'dan itibaren oran, TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni olarak belirlenir. 31.12.2025 reeskont oranı %38,75 olduğundan 2026'nın kalanında yasal faiz yıllık %31'dir.
• Ticari temerrüt faizi (avans faizi): Ticari işlerde, sözleşme olmasa bile TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslara uyguladığı oran istenebilir. 2026 için bu oran yıllık %39,75'tir. 30 Haziran'daki oran 5 puan veya daha fazla farklıysa yılın ikinci yarısında yeni oran geçerli olur.

Faiz = Anapara × yıllık oran × gün ÷ 365 (her gün o günkü oranla)

Örnekler

• 26 Ocak 2026 vadeli 10.000 ₺ vergi borcu 26 Nisan 2026'da ödenirse 3 tam ay oluşur: 10.000 × %3,7 × 3 = 1.110 ₺ gecikme zammı.
• Aynı borç 6 Mayıs 2026'da ödenirse 3 ay 10 gün olur: 1.110 + 10.000 × (%3,7 ÷ 30) × 10 = 1.233,33 ₺.
• 1 Ağustos 2026'da temerrüde düşen 100.000 ₺ alacak için 1 Kasım 2026'ya kadar (92 gün) yasal faiz 100.000 × %31 × 92 ÷ 365 ≈ 7.813,70 ₺'dir.

Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır. Kesin tutar için vergi dairesinin veya SGK'nın tahakkuk ettirdiği borç dökümü esas alınır; dava ve icra takiplerinde mahkemenin hükmettiği faiz türü ve başlangıç tarihi belirleyicidir.

Aracı nasıl kullanmalısınız?

Önce hesaplama türünü seçin. Vergi, SGK primi, trafik cezası gibi kamu borçları için “Gecikme zammı”nı; vergi incelemesi sonucu sonradan tarh edilen vergiler için “Gecikme faizi”ni kullanın. Kira, fatura, ticari alacak veya tazminat gibi özel borçlarda sözleşmede faiz oranı yoksa “Yasal faiz”, taraflardan biri tacirse ve borç ticari işten doğduysa “Ticari faiz” seçeneği uygundur. Ardından borç tutarını, vade (temerrüt) tarihini ve ödeme tarihini girin. Tablo, her dönemi uygulanan oranla ayrı ayrı gösterir; böylece oran değişikliklerinin sonuca etkisini görebilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular